6.473 kez görüntülendi.

Camide Kadının Ne İşi Var?

Camide kadının ne işi mi var? Durun hikayeme başından başlayayım. İmam bir baba ile Kuran kursu hocası bir annenin kızıyım. Çocukluğum cami lojmanlarında geçti. Caminin anahtarı evin giriş kapısının arkasındaki anahtarlıkta asılı dururdu. Kış akşamları o anahtara bakıp kardeşlerimle birlikte annemi nasıl ikna edeceğimizi düşündüğümüzü hatırlıyorum. Çünkü biz hoca hanımın çocukları ve komşumuz olan imamın […]

Tasavvuf Nedir? | Kitap İnceleme

Martin Lings, What is Sufism?, (Tasavvuf Nedir?) çev. Semih Ceyhan, İstanbul: Nefes Yayınları, 2017, 222 sayfa. Tasavvuf disiplinini gerek terminolojisi gerekse doktrinel anlamda teşekkül süreci itibariyle konu edinen eserlerin geniş bir literatür oluşturduğu bilinmektedir. Oluşan bu telif kültürünün tıpkı diğer bütün disiplinlerde olduğu gibi klasik-modern şeklinde ikili bir tasnife tabi tutulması kaçınılmazdır. Modern dönemde telif […]

“Sizi Rahatsız Etmeye Geldim!” | Ali Şeriati

Ali Şeriati, Cemil Meriç’in 1979’da kaleme aldığı “Göller Bölgesinde Bir Ada” başlıklı köşe yazısıyla ülkemizde tanınmaya başladı. Kitapları, 1980’li yıllarda ülkemizdeki Müslüman okura coşkulu bir İslam Tarihi okumasının imkânını gösterdi ve ilgiyle karşılandı. Hakkında çok sayıda yazı ve kitap kaleme alındı, konferanslar ve sempozyumlar düzenlendi. Bazen “düşünce ve eylem insanı” olarak, bazen de “Müslüman ütopist” […]

İlk Şeyhülislam: Molla Fenârî

Molla Fenârî Osmanlı Devleti’nin ilk Şeyhülislâmıdır. Aklî ve naklî ilimlerin çoğunda kaleme almış olduğu eserler ile döneminin en büyük âlimi olarak kabul edilmiş, Osmanlı Devleti’nin kuruluş devrinde medreselerde okutulacak eserleri ve fikirleriyle tarihteki yerini almıştır. Fahreddin Râzî’den gelen icâzetnâme geleneğini Osmanlı ilmîyesine taşımakla birlikte, İbnü’l-Arabî geleneğindeki vahdet-i vücûd anlayışını benimseyerek hem ilmî birikimi hem de […]

Secdede Vuslata Eren Hayat: Babanzâde Ahmet Nâim Efendi

Mustafa Zihni Paşa (1850-1929) ve İclâl Hanım’ın (v. 1953) mahdumu, din bilgini, fikir adamı, Dâru’l-Funûn felsefe grubu hocası ve mütercim Babanzâde Ahmet Nâim Efendi babasının görevi sırasında 1873 yılında Bağdat’ta doğmuştur. Bağdat’ta Mekteb-i İbtidaî ve Rüştiyesini bitirdikten sonra İstanbul’a geldi. Burada Galatasaray Sultanisi (1891) ve Mülkiye Mektebi’nden yüksek bir dereceyi ifade eden “aliyyülâlâ” derecesiyle 1894 […]

Bir Münekkit Âlim: İmam Birgivî

Medreselerde okutulan meşhur nahiv kitaplarıyla ve zamanındaki bazı olayları eleştirmesi ile bilinen bu alimin asıl adı Takıyyüddin Mehmet olup 929/1523 tarihinde Balıkesir’deki bir köyde dünyaya gelmiştir. Babası Pir Ali Bey ilmi ve takvası ile tanınan bir alimdi. Kendisi de ilk eğitimini ondan aldı. Daha sonra İstanbul’a gidip Küçük Şemseddin Efendi, Ahizade Mehmet Muhiddin Efendi ve […]

Örnek Bir Müslüman: Muhammed Hamîdullah

İlahiyat lisans yıllarında öğrencilerin elinin altında her daim bulunan, siyer dersinin başucu kitaplarından birisidir İslâm Peygamberi adlı eser.  Bu kitap sayesinde benim de kendisini tanıdığım Muhammed Hamîdullah, çok yönlü, hayatını ilme adamış, zaman zayiatı yapmaktan korkan ve Allah’ın kendisine bahşettiği nimetleri O’nun rızası doğrultusunda kullanmayı kendine düstur edinmiş bir âlim olmasıyla Müslümanlar için bir örneklik […]

Portre | Muallim, Şair, Yazar, Hatip: Abdullah Mahir İz

”Kıl beşi, tut kardeşi, ye helal aşı, yap doğru her işi, bil sorumlu her kişi, ol hayırlı eşi, kurtar başı.”  Abdullah Mahir İz “marmarailahiyat.com” yazı davetini görüp yazı yazmaya karar kılınca dimağımdan pek çok kıymetli şahsiyet geçti. Hangisi olmalı derken hafızamda yakın tarihte hayatını dinleyip etkilendiğim, bizim fakültemizde hocalık yapmış ve bununla kalmayıp fakültemizin caddesine […]

“Salgın Hastalıklardan Korunma Yolları” | Arapça Metin Tercümeleri 16

طرق الوقاية من الأمراض الوبائية يمكن اتخاذ مجموعة من الإجراءات والتدابير التي تساعد في الحد من انتشار الأمراض المعدية والأوبئة والسيطرة عليها، منها تقليل العوامل التي تؤدي إلى مقاومة المضادات الميكروبية تقليل العوامل التي تنقل العدوى والأمراض من الحيوانات إلى الإنسان وضع خطط لمكافحة الأمراض التي تنتقل بين الإنسان والحيوان انشاء برنامج التطعيم من أجل […]

Kelâm’da Tümdengelimsel Bir Metod: “İstidlâl bi’ş-Şâhid ale’l-Gâîb”

Mu’tezile kelâmcıları tarafından geliştirilen ve daha sonraki süreçte hem Eş’arî hem de Mâturîdî kelâmında bilgi edinme yöntemi olarak kullanılan Kıyâsü’l-gāib ale’ş-şâhid, “bilinmeyen veya duyuların ötesinde bulunan bir şeyin bilinen yahut duyularla algılanan bir şeye kıyas edilmesi” şeklinde tanımlanmaktadır.[1] Bu çalışmada söz konusu metodun kelâm ilminde hangi alanlarda kullanıldığı, kullanımı esnasında gözetilmesi gereken hususiyetlerin neler olduğu […]

Arz Yöntemi Özelinde Hanefî Hadis Anlayışının Teşekkülü | Kitap İnceleme

Arz Yöntemi Özelinde Hanefî Hadis Anlayışının Teşekkülü Mehmet Özşenel, İFAV Yayınları, İstanbul, 2018, 120 s. Dinin temel iki kaynağından biri Peygamberimizin sünnetidir. Sünnet ise esas itibariyle bize hadisler, yani gerek şifâhi gerekse yazılı olarak nesilden nesile intikal eden haberler vasıtasıyla ulaşmıştır. Dolayısıyla bu haberlerin hangisinin doğru ve orijinal (sahih), hangisinin yanlış ya da sahte (uydurma) […]

Amerika Birleşik Devletleri (Tarih, Siyaset, Ekonomi) – II

Amerika Siyaseti Amerikan Siyaset Sistemi ABD, çoğulcu demokrasiye dayalı, başkanlık sistemiyle yönetilen federal bir cumhuriyettir. Federal devlet yapısı, 50 federe eyalet ve başkent Washington DC’yi içeren “District of Columbia”yı kapsamaktadır. Federal sistem uyarınca federal yönetim ile iç işlerinde serbest olan eyalet yönetimlerinin görev, yetki ve sorumlulukları anayasada tanımlanmıştır. Başkan ile yardımcısı, dört yıl süreyle ve […]

Amerika Birleşik Devletleri (Tarih, Siyaset, Ekonomi) – I

“Amerikalı” dediğimiz zaman aklımıza ne gelir? Bu soruyu sormamın sebebi kafanızdaki “Amerikalı” tasavvurunu gözden geçirmenizi istemem. Çünkü mevzubahis “özgürlükler ülkesi” olunca homojen bir yapıdan bahsedemiyoruz. 310 Milyonluk nüfusa sahip Amerika’da sadece 22 milyon Amerikalı var ve kendi ülkelerinde etnik büyüklük olarak 6. sıradalar. Bu etnik yapıya biraz değinmek istiyorum. Dünyada nereye giderseniz gidin illaki Amerika […]

Ya Mana Ya İnfiâl

Medeniyet, her daim tanımlanmaya çalışılmış bir kavram, bir mefhum olarak karşımıza çıkmaktadır. Mefhum diyoruz çünkü medeniyetin çok katmanlı anlamsal bir yapısı vardır. Medeniyet; fikri, eylemi ve bu ikisinin inşa ettiği değerleri kapsar. Bu yapı, medeniyetin bir cümle ile tanımlanmasını güç hâle getirmektedir. Nitekim tarih boyunca yapılan medeniyet tanımları, başka düşünürler tarafından ya eksik bulunmuş ya […]

Fikirden İnşaya Derin Bir Telakki: Turgut Cansever

“İnsanın dünyadaki vazifesi dünyayı güzelleştirmektir.” Turgut Cansever bilge, fikir adamı ve mimar. Tevhidî mimarlık telakkisi, sonsuz mekân tasavvuru, tefekkür ve inşayı birbirine mezcetmesi ile “Bilge Mimar” olarak anılır. Mimariye bir dünya görüşü olarak bakar. Bu görüş insanın dünyadaki vazifesinin dünyayı güzelleştirmek olduğu şeklindeki İslami telakkiye dayanır. Dünya güzel yaratılmıştır ve insan Allah’ın yarattığı bu güzel […]

Mütekaddimûn/Klasik Dönemde Yaratma ve Sudur

Antik-helenistik mirasın tercümesiyle birlikte Kindi editörlüğündeki felsefi ekol Meşşai bilimi de tevarüs etti. Kindi ve onun etrafındaki filozoflar bu antik-helenistik mirasla yüzleşen ilk grup olmalarına rağmen kendilerinden önce İslam dünyasında var olan Kelami düşüncenin de etkisiyle kendilerine özgü bir yaratılış fikri ortaya koydular. Bu fikri savunan Kindi ve çevresindekiler Tanrı hakkında mucibu’n bi’z-zat fikrine sahip […]

Hakimiyetin Sembolü: El-Halil Kapısı

Kudüs; coğrafyamızın tam kalbinde, Müslümanların akıllarında ve dualarında, Batı’nın emellerinde olan, asırlardan beri çeşitli istilalara, yıkımlara göğüs germiş, Müslüman fatihlere sonsuza kadar kanatlarını açmış, peygamberlere mihmandar olmuş bir şehirdir. İçinde medeniyeti, güzelliği, ihyayı, hoşgörüyü barındıran Kudüs, Müslüman hakimiyetinde sulh ve selamet diyarı olmuştur.  Kudüs Eski Şehir’i çevreleyen 7 kapı bulunur. Bunlar Kudüs’ün en ihtişamlı kapısı […]

İstanbul’da Bir Tütüncünün Hikayesi: Serduhani Mehmet Halis Efendi

Hikayemiz 1877’de Osmanlı-Rus Harbi sebebiyle iki kardeşin Erzincan’dan  İstanbul’a gelmesiyle başlıyor. O dönemde tütün tüketimi, tütünlerin köylerden getirilip harmanlanması, kıyılması ve sokaklarda satışa sunulması şeklinde gerçekleşiyordu. Bu iki kardeş, Mehmet ve Yusuf Efendi de sokaklarda bu usulde tütün satmaya başlıyorlar. Ellerinde terazi İstanbul’u sokak sokak dolaşan bu iki kardeş dönemin şartlarında geçimlerini zar zor idare […]

Hasan el-Benna’dan Hasan el-Hudaybi’ye İhvan-ı Müslimin’in Yönetim Anlayışı

İslam düşünce tarihi boyunca ortaya çıkan ekol, düşünce, fırka, tarikat, cemaat gibi dini, siyasi, sosyal oluşumlar göz önüne alındığında çoğu grubun İslam düşüncesindeki tek bir mefhuma yöneldiğini ve müntesiplerini de bu bağlam etrafında bir İslam anlayışına sevkettiklerine tanık oluyoruz. İhvan-ı Müslimin bu noktada diğer cemaatlerden ayrılarak şümullü/kapsamlı bir İslam anlayışını sistemli teşkilat yapısıyla hayata geçirmiştir. […]

Tefsirde İsrâiliyyât’ın Kaynak ve Bilgi Değeri, Ertuğrul Döner

Tarih boyunca Müslümanlar farklı din ve milletlere mensup toplumlarla bir arada yaşamış ve onlarla olumlu ya da olumsuz bir ilişki içinde olmuşlardır. Başta İslam coğrafyasının genişlemesi ve çeşitli kültür ve milletlere mensup insanların İslamiyet’e girmesi gibi sebepler onları kaçınılmaz bir şekilde başka kültürlerle karşılaşmak durumunda bırakmıştır. İşte ilk dönemlerde yaşayan Müslümanların yani sahabenin söz konusu […]